• YARIM ALTIN
    20.223,00
    % 0,43
  • AMERIKAN DOLARI
    46,1591
    % 0,06
  • € EURO
    53,2634
    % -0,03
  • £ POUND
    61,6937
    % 0,00
  • ¥ YUAN
    6,8087
    % 0,10
  • РУБ RUBLE
    0,6390
    % 0,10
  • BITCOIN/TL
    2887413,593
    % 0,61
  • BIST 100
    13.743,50
    % -0,01

Dünya Ekonomisi ve Enerji Dengelerinde Yeni Gidişatlar: Banka Raporu Üzerinden Bir Değerlendirme

Dünya Ekonomisi ve Enerji Dengelerinde Yeni Gidişatlar: Banka Raporu Üzerinden Bir Değerlendirme

2024 küresel görünüm raporuna göre dünya genelinde pek çok ülke, büyüme tahminlerini aşağı yönlü revize etmek zorunda kaldı. Enerji arzındaki kesintiler ve jeopolitik riskler, özellikle gelişmekte olan piyasaları baskı altında tutarken, küresel ticaret rotalarındaki sıkışıklıklar da makroekonomik dengeleri sarsmaya devam ediyor.

Dünya Bankası, ABD’nin bu yıl yüzde 2,2 büyümesini öngörüyor. Bu oran Ocak ayı projeksiyonu ile paralel kalırken, 2025 için yüzde 2,1’lik öngörüyle de bir miktar üzerinde duruyor. Büyük enerji ithalatçılarına göre petrol ve gaz ithalatı yapan ülkelerin şoklara karşı daha dirençli olduğunu belirtti. Ayrıca vergi indirimleri ve yapay zekâ yatırımlarının ekonomiyi desteklediği ifade edilirken, akaryakıt maliyetlerindeki yükseliş ve enflasyonun vatandaşları endişelendirdiği vurgulanıyor.

Savaşın etkisi daha çok enerji ithalatçısı gelişmekte olan piyasalara ağır yük olarak yansıyor. Banka, 2026’da gelişmekte olan ve yükselen piyasalarda büyümenin 0,4 puan düşerek yüzde 3,6’ya gerileyeceğini öngörüyor; bunun pandemi sonrası görülen en düşük seviye olduğu belirtiliyor. Çatışmaların enerji arzını etkileyerek güven ortamını zayıflattığı ve genel ekonomik faaliyetleri baskıladığı kaydediliyor.

İkinci en büyük ekonomi için 2025 hedefi yüzde 5’lik güçlü performansken, Ocak ayında öngörülen yüzde 4,4’lük büyüme rakamı bu yıl yüzde 4,2 olarak revize ediliyor. Hindistan ise bu yıl yüzde 6,6 büyüyerek dünyanın en hızlı büyüyen büyük ekonomisi konumunu koruyor; ancak 2025’teki yüzde 7,7’lik büyüme hedefi bu yıl için beklenen performansın gerisinde kalıyor.

Ortak para birimini paylaşan 21 Avrupa ülkesinin 2025’te yüzde 1,4’lük büyüme sağlamasının ardından, bu yıl yalnızca yüzde 0,8’lik bir büyümeye ulaşması öngörülebilir. Petrol baskısı olarak adlandırılan durum, ABD ve İsrail’in askeri hamleleriyle İran’ın tepkisini tetikledi ve Hürmüz Boğazı’nı kapatma riskini gündeme getirdi. Bu gelişme, Brent tipi petrolün varil fiyatını bu yıl için yaklaşık 94 dolarda görmemize yol açıyor; bu rakam, yıl başı öngörüsüne göre daha yüksek bir maliyete işaret ederken, 2025’e ilişkin projeksiyonu da önemli ölçüde etkiliyor.

Savaşın tarım sektörü üzerindeki etkisi de dikkat çekici. Basra Körfezi üzerinden yapılan gübre ticaretinin sekteye uğraması, çiftçilerin maliyetleri yükselmesiyle sonuçlanıyor ve gübre kullanımlarında azalmaya yol açıyor. Uzmanlar, bu durumun ilerleyen dönemde küresel ölçekte gıda kıtlıklarını tetikleyebileceği konusunda ciddi uyarılar getiriyor.