AB’nin Yeni Nesil Batarya Düzenlemeleriyle Uzun Ömürlü ve Çevre Dostu Akıllı Telefonlar

AB’nin çevre ve sürdürülebilirlik hedefleri doğrultusunda 2023 yılında onaylanan Batarya Yönetmeliği, elektronik atıkların azaltılması ve doğal kaynakların daha verimli kullanılması amacıyla kademeli bir geçiş süreci öngörüyor. Bu çerçevede cihazların kullanım ömrünü uzatmak ve tüketicilerin ürünleri daha uzun süre, daha düşük maliyetle kullanabilmesini sağlamak için rekabetçi olmayan “kullan-at” yaklaşımından uzaklaşılması hedefleniyor.

İlk adım olarak 2025 itibarıyla AB içinde satışa sunulan akıllı telefonlarda dayanıklılık ve tamir edilebilirlik açısından yeni standartlar uygulanmaya başlandı. Başlangıç kapasitesinin yüzde 80’inin korunması zorunluluğu getirildi: üreticiler, yedek parçaları en az 7 yıl boyunca erişilebilir kılacak, tamir kılavuzlarını paylaşacak ve bağımsız tamir hizmetlerini engellemeyecekler. Ayrıca bataryaların en az 800 şarj döngüsünden sonra dahi performansının sürdürülebilirliğini güvence altına almak için gerekli önlemler belirlendi.

İkinci ve en çarpıcı aşama ise 2027 yılında başlayacak. Bu tarihten itibaren piyasaya sürülen yeni telefonlarda batarya kullanıcı tarafından çıkarılabilir ve değiştirilebilir olacak; kullanıcılar, teknik servislere bağımlı kalmadan işlemi kendileri yapabilecekler. Ancak bu durum, önceki nesil cihazlarda olduğu gibi tamamen arka kapağı açıp pili değiştirme şeklinde olmayacak. Suya ve toza dayanıklılık ile ince tasarım prensipleri korunurken, batarya için daha kolay erişilebilir bir tasarım hedefleniyor. Bataryanın değiştirilmesi için daha az yapıştırıcı kullanımı ve standart vida girişleri gibi teknik iyileştirmeler öne çıkacak.

2030’a kadar yaklaşık 20 milyar euro tasarruf hedefi de bu kapsamın önemli bir sonucunu işaret ediyor. Elektronik atıkların azaltılması amacıyla, batarya performansının düşmesi nedeniyle cihazların sık değiştirilmesi alışkanlığı kırılacak ve böylece cihaz kullanımı birkaç yıl daha uzayacak. Tüketici için de maliyetlerin azalması ve tamir süreçlerinin daha kolay olması bekleniyor; bu durum uzun vadede yeni cihaz alımının gerekliliğini azaltabilir.

AB Komisyonu, bu standartların küresel etkisini de öngörüyor. Uzun ömürlü ve tamir edilebilir cihazlar sayesinde tüketiciler 2030 yılına kadar toplam yaklaşık 20 milyar euro tasarruf edebilirler. Ayrıca teknolojik üreticiler açısından da kapsamlı bir dönüşüm gerekecek: kapalı ve yapıştırıcı ağırlıklı tasarımlar yerine, daha kolay açılabilir ve tamir edilebilir modellerin geliştirilmesi bekleniyor. AB’nin bu standartlarının dünya çapında yaygınlaşmasıyla USB-C benzeri düzenlemelerin küreselleşmesi gibi etkilerin ortaya çıkması olasıdır; zira geçmişte de Avrupa’da uygulanan bir standart, küresel piyasalarda benimsenmiş ve yaygınlaşmıştır.