Anasayfa
Canlı Borsa
Borsa
Döviz Kurları
Altın
Hisse Senetleri
Endeksler
Kripto Paralar
Döviz Hesaplama
Döviz Çevirici
Kredi Arama
parahavadis
SIPRI’nin 2025 küresel askeri harcamalar raporuna göre, uluslararası güvenlik dinamiklerinde derinleşen belirsizlikler ve süregelen çatışmalar nedeniyle dünya genelinde savunma bütçeleri yeni bir zirveye ulaştı. Toplam harcamalar, bu yıl da yükselişi sürdürerek 2 trilyon 887 milyar dolara çıktı ve dünya ekonomisinin %2,5’lik payını oluşturarak 2009’dan bu yana en yüksek seviyeye çıktı.
Geçen yıl en çok harcama yapan ülkeler sıralamasında ABD, Çin, Rusya, Almanya ve Hindistan başı çekti; bu beş ülke, küresel harcamaların yaklaşık %58’ini kapsadı. ABD’nin 2025 bütçesinde görünen düşüş, 954 milyar dolara gerilemesiyle dikkat çekti ve bu düşüş, Ukrayna’ya yönelik yeni mali destek paketlerinin onaylanmaması nedeniyle oluştuğu değerlendiriliyor. Ancak uzmanlar, bu düşüşün kısa ömürlü olduğunu öne sürüyorlar.
Çin ise yıl içinde harcamalarını yaklaşık %7,4 oranında artırarak 336 milyar dolara yükseltti; harcamaların GSYH’ye oranı %1,7 olarak kayda geçti. Rapor, Çin’in on yıllık dönemdeki artışını sürdürdüğünü ve bu yükselişin, üst düzey askeri liderlerin ve savunma sanayii yöneticilerinin tasfiye edildiği yolsuzlukla mücadele kampanyasına rağmen devam ettiğini belirtiyor. 2035’e kadar tüm alanlarda modernleşmeyi hedefleyen Çin’in savunma bütçelerinde son 10 yılda %62’lik bir artış kaydedildi.
Rusya’nın harcamaları ise geçtiğimiz yıl %5,9 artışla 190 milyar dolara yükseldi ve dünya sıralamasında üçüncü konumunu korudu. Türkiye özelinde ise savunma bütçesinde görülen dikkat çekici artışlar raporda öne çıktı. Türkiye’nin harcamaları, bir önceki yıla kıyasla %7,2 artış göstererek 30 milyar dolar hedefine ulaştı; 2025 için 2016’ya kıyasla %94 artış kaydedildiği ifade ediliyor. Raporda, yerli savunma sanayisini desteklemek amacıyla kurulan özel fonun payı, toplam askeri harcamaların %22’sini oluşturarak artışın en temel itici güçlerinden biri olarak gösteriliyor.
Jeopolitik belirsizlik Avrupa’da rekor savunma harcamalarını tetikledi ve rapor, Avrupalı ülkelerin harcamalarında son yılların en büyük artışını işaret ediyor. Avrupa’daki toplam savunma giderleri, geçen yıla göre %14 artışla 864 milyar dolara ulaştı ve tüm zamanların en yüksek seviyesi kaydedildi. Bölge genelinde son 10 yılda harcamaların %102 arttığı belirtiliyor. Ayrıca bölgede Rusya-Ukrayna savaşıyı çevreleyen istikrarsızlık ile ABD’nin güvenlik garantileri konusundaki belirsizlikler, bu artışın ana sürükleyicileri olarak gösteriliyor. Almanya’da harcamalar %24 artışla 114 milyar dolara yükseldi ve dünya sıralamasında dördüncü sıraya çıktı. Ukrayna’nın savunma bütçesi ise 84,1 milyar dolar ile GSYH’nin %40’ına ulaştı.
Asya-Pasifik bölgesi 2025’te %8,1 artışla 681 milyar dolara çıktı; bu artış, Orta Doğu, Güney ve Güneydoğu Asya ile Okyanusya’yı kapsayan tüm alt bölgelerde hissedildi. İsrail özelinde Gazze’ye dönük operasyonların yoğunluğunun azalmasıyla harcamalarda %4,9’luk sınırlı bir düşüş görüldü. Rapor, küresel harcamalardaki yükselişin devletlerin krizlere karşı aldığı silahlanma önlemlerinin bir sonucu olduğuna dikkat çekiyor.
Gelecek öngörüleri çerçevesinde SIPRI Kıdemli Araştırmacısı Xiao Liang, krizlere karşı gelişen silahlanma stratejilerinin devam edeceğini belirtti. “Küresel askeri harcamalar, savaşlar, belirsizlikler ve jeopolitik gerilimlere verilen yanıtlar nedeniyle 2025’te yeniden yükseldi. Mevcut krizlerin çeşitliliği ve birçok devletin uzun vadeli harcama hedefleri göz önüne alındığında bu büyümenin 2026 ve sonrasında da sürmesi olasıdır” değerlendirmesini paylaştı.
