İran’ın Petrol Yüklemleri ve Uluslararası Baskılar: Körfez’deki Ticaretin Gölgesinde

Avrupa Birliği’nin Sentinel 1 uydusundan Pazartesi günü çekilen görüntülerde, Kharg Adası’ndaki iskeleye yaklaşan büyük bir ham petrol tankerinin yaklaşık 2 milyon varil kapasitesiyle görünmesi dikkat çekiyor. Önceki Cumartesi gününe ait kayıtta ise adada herhangi bir geminin yanaşmadığı görülmüştü.

ABD’nin uyguladığı ambargoyu aşmaya yönelik somut kanıtlar olmasa da yüklenen ham petrolün İran’ın bölgede bulunan tankerlerini doldurduğu yönündeki görünüm baskıyı sürdürmektedir. Pazartesi günü kayıtlarında adanın doğusunda 13 geminin demirlediği gözlemlenirken, 13 Nisan’dan itibaren başlayan ablukaya dair önceki anlarda bu sayı yaklaşık yarı oranında olduğuna işaret ediliyor.

İran, Amerikan engellerini aşmak için çeşitli girişimlerde bulundu. Bu hafta Umman Körfezi’nde en az iki süper tankeri durdurulduğunu bildiren ABD Donanması, bu durumun bazı gemilerin geri dönüp İran limanlarına yönelmesini tetiklediğini belirtti. Çabahar açıklarında petrol tankerleri ve diğer gemilerin yoğunlaştığı bölgeler de bu liman hattı çevresinde gözlemlendi.

Şubat ayı sonlarında başlayan gerilimin ardından Hürmüz Boğazı’nı fiilen kapatma adımları, Basra Körfezi’nde petrol ihracatını elinde tutan tek büyük ülke konumundaki İran’ı vurguluyor. Düşen sevkiyatlar, ülke ekonomisinin belkemiğini oluşturan petrol gelirlerini olumsuz yönde etkiliyor.

Analistler JPMorgan Chase & Co.’nun 21 Nisan tarihli notunda, adımların sadece finansal değil, aynı zamanda hacimleri de kısıtlayacağını öne sürüyor; alternatif ticaret yollarının kullanımının azalması ve zamanla İran’ın üretim kapasitesinin sınırlanması bekleniyor.

FGE NexantECA’nın notuna göre İran’ın yaklaşık 90 milyon varillik kullanılabilir petrol rezervi bulunuyor. ABD’nin ablukası başarıyla ihracatı durdursa bile, mevcut günlük üretim seviyesi olan yaklaşık 3,5 milyon varil, iki ay süreyle sürdürülebilir görünüyor.