AB Liderleri ve Enerji Güvenliği: Hürmüz Boğazı ve Orta Doğu Gelişmeleri Üzerine Yorumlar

Brüksel’de gerçekleştirilen toplantıda AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Orta Doğu’daki gelişmelerin AB ekonomisine olan etkilerini değerlendirdi. Bölgede geçici bir ateşkesin ilan edilmesine rağmen müzakerelerin şu an için kilitli olduğu ve ilerlemenin belirsizliğini koruduğu belirtildi. İran’ın nükleer ve balistik füze programları ile Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğini etkileyen eylemlerin ele alınması gerektiğinin altını çizdi.

Von der Leyen, Hürmüz Boğazı’nın kapalı kalmasının küresel ticarete zarar verdiğini vurgulayarak, deniz yolunun güvenliğinin sağlanmasının vazgeçilmez olduğuna işaret etti. İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarının süreci tamamlayıcı bir şekilde yeniden şekillendirebileceği endişesini dile getirerek, tarafların Lübnan’ın egemenliğine saygı göstererek tam bir ateşkes sağlamaları çağrısında bulundu.

Petrol stoklarının serbest bırakılması konusunda koordine adımlar atılacak Orta Doğu’daki gelişmelerin AB’nin enerji faturasında belirgin bir artışa yol açtığını söyleyen von der Leyen, çatışmaların başlamasından bu yana fosil yakıt ithalat masraflarının 22 milyar euroyu aştığını belirtti. Enerji krizinin ekonomileri üzerinde yarattığı baskıya dikkat çekti ve Basra Körfezi’nden enerji akışında yaşanan aksaklıkların kısa bir süre daha devam edeceğini kaydetti. Gelecek hafta GKRY’de toplanacak AB liderlerinin alacağı kararlar için hazırlık yapıldığını belirtti.

Üye ülkeler arasında koordineyi güçlendirmek amacıyla, gaz depolama konusunda ortak hareket edilmesi planlanıyor. Ayrıca petrol stoklarının serbest bırakılması için mümkün olan en yüksek etkiyi elde etmek adına koordineli adımların atılacağını ifade etti. Hızlı ve hedefli desteklerin uygulanabilir olması için mekanizmaların esnek hale getirilmesi üzerinde çalıştıklarını belirtti.

Enerji faturalarının en büyük payının enerji kaynağı maliyetlerinden geldiğini, ardından şebeke ücretleri, vergiler ve Emisyon Ticaret Sistemi’nin (ETS) yer aldığını aktaran von der Leyen, ETS üzerinde piyasa istikrarını destekleyecek değişiklikler önerdiklerini ve elektrik vergileri ile şebeke ücretleriyle ilgili yasa taslaklarını mayıs ayında sunacaklarını söyledi. Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının vatandaşlar üzerinde doğrudan etkisi olduğu ve bunun benzin istasyonları, marketler ve faturalar üzerinden hissedildiğini vurguladı.

Aşırı bağımlılığın bedeli ağır oluyor AB’nin son yıllarda ikinci fosil yakıt krizini yaşadığını hatırlatan von der Leyen, fosil yakıtların gelecekte de en pahalı seçenekler arasında yer almaya devam edeceğini söyledi. Karbonsuzlaşma stratejisinin her geçen gün daha kritik hale geldiğini dile getirerek, yerli, uygun maliyetli ve güvenilir enerjiye olan talebin artacağını ifade etti. Yenilenebilir enerji ve nükleer enerjinin bağımsızlık ve güvenliği destekleyeceğini vurguladı; mevcut durumda Avrupa’da elektrik üretiminin büyük kısmını yenilenebilir ve nükleer kaynakların oluşturduğunu belirtti. Şu anda temiz enerji potansiyelinin tam olarak kullanılmadığını ve israf edildiğini söyleyerek, depolama, esneklik ve şebeke bağlantılarının hızlandırılması gerektiğini sözlerine ekledi.