Hürmüz Boğazı’nda Gerginlik ve Bölgesel Tepkiler: İran’ın Koordinasyon İddiaları ve Küresel Tepkiler

İran devlet televizyonunun aktardığı bilgilere göre Devrim Muhafızları Ordusu, Hürmüz Boğazı üzerinden geçmeye çalışan üç petrol tankeriyle ilgili bir müdahalede bulundu. Haberde gemilerin koordinasyonsuz hareket ettiği belirtilirken uyarılar yapılarak yönleri değiştirilmiş ve Basra Körfezi’ne geri dönüşleri sağlanmıştır.

İlgili raporlar, Boğaz geçişlerinin yalnızca İran’ın belirlediği rota üzerinden ve İran Silahlı Kuvvetleri’nin koordinasyonuyla gerçekleşmesi gerektiğini vurguluyor. Bu çerçevede, olaylar sırasında gemilerin güvenli geçiş için İran tarafından yönlendirildiği ifade edilmektedir.

Açıklama olarak, İran lideri Mücteba Hamaney’in Başdanışmanı Ali Ekber Velayeti’nin, ABD merkezli X platformundaki paylaşımıyla bölgedeki istikrarın uzun süredir İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki yönetimine bağlı olduğuna değindiği dile getirildi.

KİK Bildirisine Karşı Tepki ise ABD ve Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ortak bildirisinde yer alan görüşlere Velayeti’nin tepkisiyle yankı buldu. Velayeti, bölgedeki “çevre sakinleri ve siyasi küçükleri” bu tarz bildirelerle teselli bulamayacaklarını belirterek varlığın bu taslaklardan beslenmediğini ifade etti.

ABD ile KİK dışişleri bakanlarının dün yaptığı görüşmede, İran ile nihai bir anlaşmaya varabilmenin yollarını sürdürmenin gerekliliği üzerinde duruldu. Ayrıca, Hürmüz Boğazı’ndan geçişler için herhangi bir ücret talep edilmemesi gerektiği, kalıcı bölgesel barış ve güvenlik için İran’ın balistik füzeleri, insansız hava araçları ve vekil güçlerine karşı alınacak tedbirlerin de masaya konulduğu vurgulandı. Bölgesel istikrarın sağlanması için Lübnan’da kalıcı güvenliğin, devlet dışı silahlı grupların kontrolün hükümetin eline geçmesiyle mümkün olacağı ifadesi de ayrıca belirtildi.