Orta Doğu Petrol Piyasasında Gerilim ve Hürmüz Boğazı Etkisi: Güncel Değerlendirme

ABD’nin İran’a yönelik hava saldırıları ve İran’ın ham petrol satışına yönelik yaptırımların yeniden yürürlüğe konması, petrol piyasasında yaklaşık %2’lik bir yükselişi tetikledi. Bu hareketler, kırılgan görünen ateşkesin nasıl etkilenebileceğine dair endişeleri artırdı ve Orta Doğu’dan petrol tedarik akışının yeniden sekteye uğrama riski hakkında konuşmaları gündeme taşıdı.

CENTCOM’un Salı günü yaptığı açıklamada, hava operasyonlarının İran’ın Hürmüz Boğazı üzerinden geçen ticari gemilere karşı yanıt olarak gerçekleştirildiği belirtildi. Brent petrol vadeli işlemleri yaklaşık yüzde 1,9 artışla varil başına 75,54 dolar olurken, WTI’da da benzer bir yükseliş kaydedildi ve 71,81 dolara çıktı. Bu göstergeler, İran’a yönelik genel lisansın iptalinin ardından Salı günü kaydedilen yaklaşık yüzde 3’lük yükselişin ardından geldi.

Uzmanlar, mevcut çatışmanın Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçişin kırılganlığını yeniden hatırlattığını ifade ediyor. MST Marquee Araştırma Başkanı Saul Kavonic, arz fazlası endişesinin piyasada karar değiştirmeye gerek bıraktığını belirterek, birkaç kısa pozisyonun da kapatılabileceğini söyledi. Boğaz trafiğinin savaş öncesi seviyelerin yüzde 50’sinin altında kalmaya devam etmesi durumunda arz kısıtlarının fiyatları daha da yukarı taşıyabileceği vurgulandı.

Geçen ay taraflar arasındaki ateşkesin imzalanmasından bu yana petrol fiyatları savaş öncesine dönmüştü ve yatırımcılar, fiyatların daha da düşeceği yönündeki beklentilerle önemli miktarda kısa pozisyonu artırmıştı. İran’ın bölgeye yönelik kartları, gemilere Umman kıyılarından daha yakın rotalar kullanılması yönündeki talimatlar içeriyor; bu adımlar, Umman açıklarında Suudi bayraklı Wedyan adlı bir ham petrol tankeri ile Katar’a ait LNG tankeri üzerinde görülen hasarlara dair belirsizliğin sürmesine yol açtı. Katar, saldırıların sorumluluğunu üstlenmiyor; İran ise Hürmüz Boğazı üzerinde kontrolünü güçlendirmeye çalışıyor.

ABD, boğazın uluslararası erişime açık kalması gerektiğini savunurken, ülkeler savaşın başından bu yana arz açığını telafi etmek için petrol stoklarını devreye alıyor.