OECD İşgücü Piyasası Görünümü: Bölgesel Eşitsizlikler ve İstihdam Dinamikleri 2026

İşgücü piyasaları, küresel belirsizliklere rağmen toparlanma eğilimini sürdürürken, istihdam oranları özellikle OECD genelinde yüksek düzeylerde seyrediyor. İlk çeyrekte %72,1’e ulaşan istihdam oranı, uzun bir kapanış sürecinin ardından bile işgücü piyasalarının dayanıklılığını işaret ediyor. Ancak işsizlikte hafif bir artış kaydedildi; istihdam eğilimlerinin yatay kaldığı ve yapısal işgücü açıklarının devam ettiği görülüyor. Mart 2025’teki ortalama işsizlik oranı %5,5 olan OECD ülkelerinde, bir sonraki yıl %5,8’e yükseliş kaydedildi. Aynı süreçte genç nüfusta işsizlik oranı, bazı ülkelerde daha yüksek seviyelerde kalıyor.

Ücretlerin reel yapısında toparlanmanın hız kaybettiği gözlemlenirken, 2022’den bu yana enflasyonun etkisiyle reel ücretler için olumlu hareketin uzun süreli sürmesi zorlaşmış durumda. OECD ülkelerinin yaklaşık üçte birinde, reel ücretler enflasyonun sıçraması öncesi seviyelerin gerisinde kalıyor. Bu durum, enerji maliyetleri ve tarife politikalarındaki belirsizliklerle de desteklenerek ücretler ile istihdam arasındaki ilişkinin zaman içinde yeniden şekillenmesine yol açıyor.

Jeopolitik belirsizlikler, yüksek vergiler ve enerji maliyetleri nedeniyle enflasyon baskılarının artması muhtemel. Bu durum, istihdam ve ücretlere ilişkin toparlanmanın hızında daha fazla yavaşlamaya yol açabilir.

İstihdamdaki bölgesel farklar belirginleşiyor. OECD ülkelerinin çoğunda, küçük bölgeler ile büyük bölgeler arasındaki istihdam farkı zaman zaman 20 puanlık uçurumlar doğurabiliyor. Bölgesel hareketlilik sınırlı olduğundan, düşük istihdamlı bölgelerden yüksek istihdamlı bölgelere kişi akışı az gerçekleşiyor ve bu hareketliliğin getireceği eşitliksel fayda da sınırlı kalıyor. Başkent bölgeleri çoğu zaman daha cazip fırsatlar sunarken, daha geride kalan bölgeler ise düşük gelir ve sınırlı yükselme olanaklarıyla karşı karşıya kalıyor.

Rapora göre bölgesel işgücü farkları sadece istihdamı değil, yaşam standartlarını da etkileyen bir dönüştürücü unsur. Beceri ve eğitim yatırımları getiri sağlar; fakat bu getiriler mesleğe, çalışma biçimine ve eğitim tasarımına bağlı olarak değişkenlik gösterir. OECD’nin Yetişkin Becerileri Araştırması (PIAAC) 2022-2023 verileri, sayısal becerilerin ve örgün eğitimin istihdam ve ücretler üzerinde güçlü bir belirleyici olduğunu gösteriyor; ancak etkisi son on yılda bir miktar zayıflamış durumda. Eğitim ile becerilerin getirileri, mesleki ayrışmalar yoluyla daha da belirginleşiyor ve daha yüksek ücretli mesleklere erişimi kolaylaştırarak kazançları artırıyor.