Fındık Hasadında Maliyetleri Düşüren File Örtü Yöntemi ve Mekanizasyon Stratejileri

Fındık hasadı için geri sayım sürerken üreticiler son hazırlıklarını yapıyor ve uzmanlar da işçilik giderlerindeki artışa dikkat çekiyor. OMÜ Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ümit Serdar, maliyetleri azaltmak adına özellikle file örtü yönteminin kullanımını öneriyor. Türkiye’nin dünya fındık üretimindeki lider konumunu koruması için verimde olduğu kadar maliyetlerin de düşmesi gerektiğini ifade eden Serdar, sağlıklı hasat ve tüketiciye ulaşmanın önemine vurgu yapıyor. 2026 için üretimde iyi bir rekolte beklediğini söyleyen Serdar, “Fındık ülkemiz için stratejik bir ürün. Bu yıl olumlu bir rekolte öngörüyoruz, ancak bunun gerçekleşebilmesi için fındığın harmana ve tüketiciye sağlıklı bir şekilde ulaşması gerekiyor. Kahverengi kokarca zararı ve külleme hastalığı gibi risklere karşı üreticilerin dikkatli olması gerekiyor,” diye konuştu. Hasat maliyetlerinde tasarruf için file örtü yöntemini öne çıkarıyoruz

Hasat döneminde yükselen işçilik giderlerini göz önünde bulunduran Serdar, mekânizasyonun daha geniş kullanımını öneriyor. Motorlu tırpan yevmiyelerinin yaklaşık 7 bin TL civarında olduğuna dikkati çeken akademisyen, “Hasat maliyetlerini düşürmek amacıyla özellikle file yöntemi uygulanmalı. Bu tekniği denedik ve fındık toplama hızında en az 3-4 kat fark yaratabildiğini gördük. Bu nedenle üreticilere net bir şekilde tavsiye ediyoruz” dedi. Bazı üreticilerin taban arazilerde hasat makinelerini kullandığını belirten Serdar, yağışlı havalarda makinelerin veriminin etkilendiğini ifade etti. Ardından, bazı üreticilerin hâlihazırda file yöntemine geçiş yaptığını belirten Serdar, devlet desteğiyle bu yıl farklı projeler kapsamında file desteğinin sağlandığını ekledi. Mekanizasyon, rekabet gücünü artıracak Türkiye’nin fındık üretiminde Amerika, Şili, İtalya, Gürcistan ve Azerbaycan gibi ülkelerle rekabet ettiğini söyleyen Serdar, maliyetleri düşürmenin ana yolunun mekânizasyon olduğunu vurguladı. Taban arazilerde traktör arkasına takılan ekipmanlarla birçok işlem yapılabildiğini ifade eden Serdar, eğimli araziler için ise uzaktan kumandalı ve robotik sistemlerin geliştirilmesi gerektiğini, bu teknolojilerin yaygınlaşmasının üreticiye ciddi avantajlar sunacağını belirtti. Yaklaşık %65 tasarruf hedefleniyor Hasat öncesi bakım ve dip sürgünü temizliği için yeni yaklaşım üzerinde duran Serdar, şu öneriyi paylaşıyor: Dip sürgünler 15-20 santimetre boydayken, azotlu-tuzlu çözelti ile işlem yapılıyor. 100 litre suya 10-15 kilogram amonyum sülfat gübresi veya kaya tuzu eritilerek hazırlanan çözelti dip sürgünlerine uygulanıyor ve yılda 3-4 kez tekrarlanıyor. Böylece dip sürgünü temizliği büyük ölçüde kolaylaşıyor ve maliyet yaklaşık %65 düşüyor. Zamanlamanın kritik olduğuna dikkat çeken Serdar, dip sürgünleri 40 santimetre ile 1 metre boya ulaştığında bazı makinelerin de devreye girdiğini vurguluyor. Örneğin motorlu tırpana takılan aparatlar ve çay toplama makineleri bu durumda kullanılıyor.