AMB Yıllık Değerlendirme: Euronun Küresel Çekiciliği ve Ödeme Sistemlerinde Dinamikler

Avrupa Merkez Bankası (AMB) yıl sonu raporunda, euronun dünya piyasalarında kullanım payının yaklaşık %20’ye yükseldiğini vurguladı. Döviz rezervlerinde ise doların payı halen yaklaşık üçte bir civarında seyrediyor; euro, uluslararası borç ihracında rekor kırarken, yeşil ve sürdürülebilir tahvil pazarında da lider konuma yükseldi.

Rapor, günlük döviz işlem hacminde paralel olarak euro kullanımında belirgin bir düşüş olduğunu gösteriyor. Lagarde ise küresel çekiciliği artırmanın bir fırsat olduğunu ifade etti ve Avrupa politikacılarının gerekli adımları atması halinde bu fırsatın değerlendirilebileceğini belirtti. Ekonomik dayanıklılık, hukuki ve kurumsal güvence ile jeopolitik güvenilirliğin artırılması gerektiğini vurguladı; ancak bu hedefin kolay olmadığını da sözlerine ekledi.

Raporun dikkat çektiği konulardan biri, jeopolitik gerilimler devam ederken merkez bankalarının altın rezervlerini artırma eğilimi. 2024’teki talep 1000 ton seviyesinden 850 tona inmiş olsa da altın, küresel rezerv varlıkları arasında ikinci sırada kalmayı sürdürdü. AMB, bazı ülkelerin dijital altyapıya dayalı sınır ötesi ödeme sistemleri üzerinde çalıştığını ve bunun uluslararası para sistemindeki bölünmenin bir göstergesi olduğunu belirtti.

Çin’in para birimi olan renminbi kullanımında dikkat çekici artış ise günlük ticaret ve finansman işlemlerinde hissediliyor; bu artışın Orta Doğu’daki çatışmalardan kaynaklanan baskılarla daha da hızlanabileceği raporda ifade edildi. Rapor, tasarruf ve yatırım birliğinin hedeflenen aşamalara ulaşması için somut adımlar atılmasını bir kez daha teşvik etti. Lagarde, kamu mallarını ortak finanslama yaklaşımı gibi ek adımların AB kamu borcunun güvenli ve likit bir havuzda toplanmasına katkı sağlayacağını belirtirken, Avrupa ülkeleri arasında tartışmalı olan önerilerin de altını çizdi.